نظر من مطالعهء چه براى خود انسان و چه براى راهنمايى و هدايت ديگران ، مفيد و مؤثر است ، خصوصاً با توجه به اين كه روايات وسائل الشيعه ، مسند بوده و مىتوان سندهاى آن را بررسى كرد . در ابتدا ، ريشهء معناى « قريب » و « بعيد » را در قرآن بررسى كنيم . نكته اى كه در رابطه با اهل بيت عصمت و طهارت : مىباشد اين است كه خداوند تبارك و تعالى به رسول خدا ( ص ) بر حسب آيهء 23 سورهء مباركهء شورى بر حسب تفسير صحيح و مورد قبول فريقين « 1 » ، امر فرمود كه : ( قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّهءَ فِى الْقُرْبى ) اى پيامبر ! به مردم بگو : من در برابر اين رسالت با عظمتى كه خداوند به خاطر آن بر مؤمنان منّت گذاشت « 2 » ، پاداشى غير از دوستى نزديكان و اهل‌بيتم از شما نمىخواهم .

--> ( 1 ) . ( قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ ) : على ما أتعاطاه من التبليغ و البشارهء . « أَجْراً » نفعاً منكم . ( إِلَّا الْمَوَدَّهءَ فِى الْقُرْبى ) أى تودونى لقرابتى منكم ، أو تودوا قرابتى ، و قيل الاستثناء منقطع و المعنى : لا أسألكم أجراً قطّ و لكنّى أسألكم المودّهء و فِى الْقُرْبى حال منها أى إِلَّا الْمَوَدَّهءَ ثابتهء فى ذوى الْقُرْبى متمكنهء فى أهلها ، أو فى حق القرابهء و من أجلها ، كما جاء فى الحديث « الحب فى اللّه والبغض فى اللّه » . روى : أنها لماّ نزلت قيل : يا رسول اللّه ! من قرابتك هؤلاء الذين وجبت مودتهم علينا ؟ قال : « على و فاطمهء و ابناهما » . ( أنوارالتنزيل وأسرارالتأويل ، بيضاوى ازمفسرين اهل سنت ، ج 5 ، ص 80 ) ( 2 ) . ( لَقَدْ مَنَّ اللَّهُ عَلَى الْمُؤْمِنينَ إِذْ بَعَثَ فيهِمْ رَسُولًا مِنْ أَنْفُسِهِم ) ( آل‌عمران : آيه 164 ) خداوند بر مؤمنان منت نهاد ( نعمت بزرگى بخشيد ) هنگامى كه ميان آنان ، پيامبرى از خودشان برانگيخت . با بررسى و شناخت زمان بعثت رسول اكرم و وضعيت اسفناك اخلاقى و اجتماعى مردم در زمان جاهليت گوشه اى از منّتى كه خداوند بر بندگان خودش به وسيلهء پيامبر اكرم ( ص ) گذاشته مشخص مىشود . اميرالمومنين ( ع ) در اين رابطه مىفرمايد : أَرْسَلَهُ بِالدِّينِ الْمَشْهُورِ وَ الْعَلَمِ الْمَأْثُورِ . . . وَ النَّاسُ فِى فِتَنٍ انْجَذَمَ فِيهَا حَبْلُ الدِّينِ وَ تَزَعْزَعَتْ سَوَارِى الْيَقِينِ وَ اخْتَلَفَ النَّجْرُ وَ تَشَتَّتَ الْأَمْرُ وَ ضَاقَ الْمَخْرَجُ وَ عَمِى الْمَصْدَرُ فَالْهُدَى خَامِلٌ وَ الْعَمَى شَامِلٌ عُصِى الرَّحْمَنُ وَ نُصِرَ الشَّيْطَانُ وَ خُذِلَ الْإِيمَانُ فَانْهَارَتْ دَعَائِمُهُ وَ تَنَكَّرَتْ مَعَالِمُهُ وَ دَرَسَتْ سُبُلُهُ وَ عَفَتْ شُرُكُهُ أَطَاعُوا الشَّيْطَانَ فَسَلَكُوا مَسَالِكَهُ وَ وَرَدُوا مَنَاهِلَهُ بِهِمْ سَارَتْ أَعْلَامُهُ وَ قَامَ لِوَاؤُهُ فِى فِتَنٍ دَاسَتْهُمْ بِأَخْفَافِهَا وَ وَطِئَتْهُمْ بِأَظْلَافِهَا وَ قَامَتْ عَلَى سَنَابِكِهَا فَهُمْ فِيهَا تَائِهُونَ حَائِرُونَ جَاهِلُونَ مَفْتُونُونَ فِى خَيْرِ دَارٍ وَ شَرِّ جِيرَانٍ نَوْمُهُمْ سُهُودٌ وَ كُحْلُهُمْ دُمُوعٌ بِأَرْضٍ عَالِمُهَا مُلْجَمٌ وَ جَاهِلُهَا مُكْرَم . ( نهج البلاغهء ، خ 2 ، ص 46 ) خداوند زمانى پيامبر اسلام را با دينى آشكار فرستاد كه مردم در فتنه‌ها گرفتار شده ، رشته‌هاى دين پاره شده و ستون‌هاى ايمان و يقين ناپايدار بود . در اصول دين اختلاف داشتند و امور مردم پراكنده بود ، راه رهايى دشوار بود و پناهگاهى وجود نداشت ، چراغ هدايت بى نور و كور دلى همگان را فرا گرفته بود . خداى رحمان معصيت مىشد و شيطان يارى مىگرديد ، ايمان بدون ياور مانده و ستون‌هاى آن ويران گشته و نشانه‌هاى آن انكار شده ، راه‌هاى آن ويران و جاده‌هاى آن كهنه و فراموش گرديده بود . مردم جاهل شيطان را اطاعت مىكردند و به راه‌هاى او مىرفتند و در آبشخور شيطان سيراب مىشدند . با دست مردم جاهليت ، نشانه‌هاى شيطان ، آشكار و پرچم او بر افراشته گرديد . فتنه‌ها ، مردم را لگد مال كرده و با سم‌هاى محكم خود نابودشان كرده و پا بر جا ايستاده بود ؛ امّا مردم حيران و سرگردان ، بى خبر و فريب خورده ، كنار بهترين خانه ( كعبه ) و بدترين همسايگان ( بت پرستان ) زندگى مىكردند . خواب آنها بيدارى و سرمهء چشمشان اشك بود ، در سرزمينى كه دانشمندش لب فرو بسته و جاهل گرامى بود . جعفر طيّار برادر اميرالمؤمنين ( ع ) در هجرت به حبشه ، در برابر نجاشى ، اوضاع دورهء جاهلى را چنين ترسيم مىكند : ما بت‌پرستانى بوديم كه در آن روزها مردارخوار و اهل فحشا و فساد بوديم ، با بستگان قطع رابطه و با همسايگان بد رفتارى مىكرديم ، قدرتمندان ما حقوق ناتوانان را پايمال مىكردند تا اين كه خداوند پيامبرش را مبعوث كرد .